Belangenvereniging BOSK: “Duizenden kinderen met een ernstige handicap dreigen recht op onderwijs te verliezen”

Met de komst van Passend Onderwijs dreigen duizenden kinderen met ernstige meervoudige beperkingen thuis te komen te zitten. Ouders, scholen en overheidsinstanties weten namelijk niet welke instantie welk deel van de zorgkosten op school vergoedt. De BOSK, de vereniging waar ouders met gehandicapte kinderen zich hebben verenigd, vraagt de staatssecretarissen van Onderwijs en VWS snel duidelijk te maken hoe de extra onkosten voor het onderwijs aan deze gehandicapte kinderen gedekt worden. Ook moet de Onderwijsinspectie direct in actie komen wanneer kinderen met een handicap door deze politieke wirwar thuis komen te zitten.

Averechtse effecten
“Het is wrang dat de ambitie om alle kinderen passend onderwijs te geven, juist bij kinderen met een lichamelijke of meervoudige beperking averechts dreigt uit te pakken”, aldus Martijn Klem, directeur van de BOSK en vader van een gehandicapt kind. Hij roept de bewindslieden van OCW en VWS op tot snelle actie. “Alleen zij kunnen ervoor zorgen dat onze kinderen niet gedwongen worden om thuis te zitten. Daarbij is het belangrijk dat de kosten die onder schooltijd worden gemaakt voor kinderen met een lichamelijke of ernstig meervoudige beperking, nooit ten koste gaan van de zorg die deze kinderen buiten schooltijd nodig hebben”. Het afgelopen half jaar voerde Klem met een aantal ouders intensief overleg met scholen, ministeries en Kamerleden over de gevolgen van de onderwijs- en zorghervormingen voor kinderen met een handicap.

Het recht op onderwijs is in Nederland in de wet verankerd. In augustus 2014 werd Passend Onderwijs ingevoerd om ervoor te zorgen dat alle kinderen in Nederland ook echt naar school konden gaan. Mede door de grote veranderingen in de zorg per 1 januari, lijkt de invoering van Passend Onderwijs voor kinderen met ernstig meervoudige beperkingen (EMB) en/of lichamelijke handicaps het tegenovergestelde te bewerkstelligen. Scholen laten ouders weten dat zij kinderen niet langer onderwijs kunnen geven, als er niet snel extra financiering komt. Voor ouders betekent dit dat hun kind voortaan thuis zit, omdat de volgende gespecialiseerde school vaak meer dan 50 kilometer verderop staat.

Slapeloze nachten
“Terwijl het juist voor deze kinderen zo belangrijk is dat ze goed onderwijs krijgen”, vertelt Fenna Fenger, moeder van Elfie (11) die een school voor speciaal onderwijs bezoekt. “Elfie heeft nu op school een heel goed programma, waarbij zij zich optimaal kan ontwikkelen binnen haar mogelijkheden. Ze leert bijvoorbeeld communiceren met oogbesturing, zodat zij meer regie over haar leven krijgt. Als dit niet meer via school wordt aangeboden, zal zij weer in frustratie vervallen en gedragsproblemen ontwikkelen. Terwijl wij nu juist samen met school een aanpak toepassen om dit te voorkomen. Als Elfie niet meer naar school kan, vrees ik voor haar toekomst, ook omdat het aanbod op kinderdagcentra al is uitgekleed. Ik heb er slapeloze nachten van.”

Kind en ouder de dupe in net van instanties
Bij de financiering van de zorg op school zijn veel instanties betrokken: scholen, samenwerkingsverbanden van scholen, gemeenten, zorgkantoren, zorgverzekeraars en ouders. De BOSK heeft deze instanties opgeroepen om drie essentiële uitgangspunten te respecteren:

  • Kinderen hebben altijd recht op onderwijs. Hoe ernstig ook hun handicap, of hoe duur de zorg die zij nodig hebben, kinderen moeten altijd welkom zijn op een school in de buurt.
  • Ouders en kinderen mogen nooit de dupe worden van mislukte onderhandelingen over de betaling van zorgkosten tussen scholen en zorgkantoren, zorgverzekeraars of gemeenten.
  • Wanneer ouders een deel van de zorgkosten zelf moeten betalen, bijvoorbeeld uit hun persoonsgebonden budget (PGB), dan mag de zorg voor hun kind na schooltijd en in vakanties hierdoor nooit in gevaar komen.

Drie problemen
In gesprek met ouders, scholen en ambtenaren signaleert de BOSK drie problemen:

  1. Na de wetswijzigingen in zorg en onderwijs is niet langer duidelijk hoe de ondersteuning van kinderen met een handicap op school wordt gefinancierd, en wie er verantwoordelijk is voor deze financiering.
  2. Scholen in het speciaal onderwijs geven aan dat zij te weinig budget hebben om kinderen met EMB of lichamelijke handicap voldoende te ondersteunen op school.
  3. Zowel scholen als ouders staan met de rug tegen de muur wanneer zij met elkaar of met zorgkantoren (WLZ), zorgverzekeraars (Zvw) of gemeenten (Jeugdwet) moeten onderhandelen over de vergoeding van de zorgkosten op school.

Vijf oplossingen
Om ervoor te zorgen dat kinderen met een lichamelijke of ernstig meervoudige beperking gewoon met hun klasgenootjes naar school kunnen blijven gaan, ziet de BOSK de volgende oplossingen:

  1. De BOSK roept staatsecretarissen Dekker van OCW en Van Rijn van VWS op om duidelijk te maken welk deel van de zorg- en ondersteuningskosten op school onder zorg valt en welk deel onder onderwijs. Bovendien roept de BOSK hen op glashelder te maken wie verantwoordelijk is voor de betaling van deze kosten.
  2. De BOSK vraagt deze bewindslieden daarnaast voor een oplossing voor die gevallen waar scholen en zorgkantoren, gemeenten of zorgverzekeraars er onderling niet uitkomen. De BOSK hoort graag hoe zij willen voorkomen dat ouders de dupe worden van mislukte onderhandelingen.
  3. De BOSK verzoekt staatssecretaris Van Rijn ervoor te zorgen dat de kosten die onder schooltijd worden gemaakt voor kinderen met een lichamelijke of ernstig meervoudige beperking, nooit ten koste gaan van de zorg die deze kinderen buiten schooltijd nodig hebben.
  4. De BOSK roept de Onderwijsinspectie op om direct in actie te komen wanneer kinderen met een ernstige meervoudige beperking of lichamelijke handicap thuis komen te zitten, terwijl zij wel in staat zijn om naar school te gaan.
  5. De BOSK roept scholen in het speciaal onderwijs op duidelijk te maken welke kosten zij in totaal en per kind maken voor de zorg en ondersteuning op school, zodat ouders en andere betrokkenen altijd kunnen zien dat zij goede zorg voor een goede prijs ontvangen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *